# Điều kiện giao hàng FAS (Free Alongside Ship) – Giao dọc mạn tàu
Incoterms 2000
Điều kiện FAS (viết tắt của "Free Alongside Ship", dịch là "Giao dọc mạn tàu") quy định người bán giao hàng khi hàng hóa được đặt dọc theo mạn tàu tại cảng bốc hàng đã thỏa thuận. Từ thời điểm đó, người mua chịu mọi chi phí và rủi ro về hư hại hàng hóa.
Điều kiện FAS yêu cầu người bán làm thủ tục thông quan xuất khẩu. Đây là điểm ngược với các bản Incoterms trước, vốn yêu cầu người mua làm thủ tục này. Nếu các bên muốn người mua làm thủ tục thông quan xuất khẩu, cần ghi rõ điều khoản này trong hợp đồng.
Điều kiện này chỉ áp dụng cho vận tải đường biển hoặc đường thủy nội địa.
| Nội dung | Người bán (Seller) | Người mua (Buyer) |
|---|---|---|
| Trách nhiệm | - Vận chuyển hàng hóa tới cửa khẩu xuất hàng. - Làm thông quan xuất khẩu và đóng thuế phí xuất khẩu (nếu có). - Dỡ hàng hóa khỏi phương tiện vận tải nội địa và đặt hàng xuống dọc mạn tàu. - Chịu local charge tại đầu xuất. | - Thuê phương tiện vận tải quốc tế (tàu biển). - Chịu Local Charge ở đầu nhập. - Dỡ hàng từ phương tiện vận tải chính xuống cảng nước người mua. - Thông quan nhập khẩu, đóng thuế nhập khẩu, VAT (nếu có). - Vận chuyển hàng từ cảng nhập đến kho người mua bằng phương tiện vận tải nội địa. - Dỡ hàng khỏi phương tiện vận tải nội địa tại kho người mua và nhập kho. |
| Chi phí | - Sản xuất, đóng gói hàng hóa, vận tải… - Thông quan xuất khẩu, đóng thuế phí xuất khẩu (nếu có). - Chi phí dỡ hàng khỏi phương tiện vận tải nội địa. | - Cước vận chuyển quốc tế. - Chi phí bốc hàng và dỡ hàng trên tàu. - Chi phí tại cảng nhập, thông quan nhập khẩu và thuế nhập khẩu. - Vận chuyển nội địa nước nhập khẩu. |
Địa điểm chuyển giao rủi ro
Rủi ro chuyển từ người bán sang người mua khi người bán hoàn tất việc đặt hàng hóa dọc mạn tàu theo hợp đồng. Chi phí dỡ hàng đó do người bán trả. Chi phí bốc hàng từ mạn tàu lên phương tiện vận tải chính do người mua chịu.
Bảo hiểm hàng hóa
Theo FAS, không bên nào bắt buộc mua bảo hiểm. Tuy nhiên, nên mua để phòng rủi ro. Người bán có đoạn rủi ro ngắn (từ kho đến mạn tàu), nên khuyến khích người mua mua bảo hiểm vì đoạn rủi ro của họ kéo dài từ mạn tàu đến kho.
Những rủi ro trong quá trình vận tải
- Yếu tố thiên nhiên: bão, sóng lớn, biển động gây lật, nghiêng tàu, gãy thân tàu, hàng hóa rò rỉ, vỡ nát; sét đánh gây cháy; động đất, sóng thần gây mất mát.
- Tai nạn.
- Rủi ro con người: mất cắp, thiếu hụt, không giao hàng do hành động phi pháp của thuyền trưởng, thuyền viên.
Nhận xét
FAS giúp giảm thiểu rủi ro và chi phí vận chuyển đường biển cho cả hai bên, phù hợp với các bên muốn tối ưu chi phí. Tuy nhiên, điều kiện này ít được dùng vì không phân định rõ ai trả Local Charge tại đầu xuất (THC).